Sinds 28 juni 2025 is de European Accessibility Act (EAA) van kracht. Vanaf die datum moeten veel websites, webshops en apps in de hele Europese Unie toegankelijk zijn voor iedereen. Niet als vrijblijvend advies, maar als wettelijke verplichting waar toezichthouders daadwerkelijk op kunnen handhaven.
In dit artikel lees je wat de wet precies inhoudt, voor wie hij geldt, welke eisen eruit voortkomen en wat er kan gebeuren als je website niet voldoet. Wil je vooral weten wat er technisch van je verwacht wordt, lees dan ons artikel over de WCAG-richtlijnen. Daarin leggen we de standaard uit waar deze wet naar verwijst.
Wat is de European Accessibility Act?
De European Accessibility Act (Richtlijn (EU) 2019/882), vaak afgekort tot EAA, is Europese wetgeving die toegankelijkheidseisen vastlegt voor een reeks producten en digitale diensten. Het doel: mensen met een beperking moeten dezelfde producten en diensten kunnen gebruiken als iedereen, en bedrijven krijgen in heel Europa dezelfde spelregels in plaats van 27 verschillende nationale sets.
In Nederland is de richtlijn omgezet in de Implementatiewet toegankelijkheidsvoorschriften producten en diensten, die op 2 april 2024 door de Eerste Kamer is aangenomen. Die wet past onder meer de Warenwet, de Telecommunicatiewet en het Burgerlijk Wetboek aan.
Het grote verschil met eerdere regelgeving: toegankelijkheid was in Nederland al verplicht voor overheidsinstanties (via het Besluit digitale toegankelijkheid overheid), maar nu geldt het ook voor commerciële partijen.
Sinds wanneer geldt de wet?
De datum om te onthouden is 28 juni 2025. Vanaf dat moment moeten nieuwe producten en diensten die onder de wet vallen aan de eisen voldoen, en kunnen toezichthouders optreden.
Er zijn wel overgangsregelingen. Dienstverleningsovereenkomsten die vóór die datum zijn gesloten mogen doorlopen tot uiterlijk 28 juni 2030, en zelfbedieningsterminals mogen tot twintig jaar na ingebruikname worden gebruikt. Voor een gewone website of webshop is dat een schrale troost: die valt daar in de praktijk niet onder en moet nu gewoon voldoen.
Voor wie geldt de European Accessibility Act?
De wet richt zich niet op iedereen met een website, maar op een afgebakende lijst producten en diensten. De belangrijkste voor Nederlandse bedrijven:
- E-commerce: elke webshop of website waar consumenten online een product of dienst kunnen afnemen
- Bank- en betaaldiensten voor consumenten, inclusief internetbankieren en betaalomgevingen
- Telecom- en communicatiediensten
- Audiovisuele mediadiensten, zoals streamingplatforms en video on demand
- Personenvervoer: websites, apps, digitale tickets en reisinformatie
- E-books en e-readers
- Hardware en software: computers, smartphones en besturingssystemen
- Zelfbedieningsterminals: pinautomaten, kaartautomaten en ticketautomaten
De wet regelt daarnaast de toegankelijkheid van het alarmnummer 112, zodat mensen die niet kunnen bellen de meldkamer ook via realtime tekst of video kunnen bereiken. Dat is alleen een taak van de meldkamers en telecomaanbieders, niet van individuele bedrijven.
Verkoop je online iets aan consumenten, dan val je er dus vrijwel zeker onder. Ook als je “maar” een paar producten aanbiedt of alleen een offerteaanvraag afhandelt: het gaat om de transactie, niet om de omvang van je assortiment.
De uitzondering voor micro-ondernemingen
Er is één belangrijke uitzondering. Lever je diensten en heb je minder dan 10 medewerkers én een jaaromzet of balanstotaal van maximaal 2 miljoen euro, dan ben je vrijgesteld. Let op drie dingen:
- De uitzondering geldt voor diensten, niet voor producten die je op de markt brengt
- Beide voorwaarden moeten gelden, dus groei je door één van de twee grenzen heen, dan vervalt de vrijstelling
- Vrijgesteld zijn betekent niet dat toegankelijkheid geen goed idee is. Je sluit anders nog steeds een flink deel van je bezoekers buiten
Welke eisen stelt de wet aan je website?
Hier zit een addertje onder het gras: de European Accessibility Act noemt zélf nauwelijks technische specificaties. De wet beschrijft functionele doelen, en verwijst voor de invulling naar de Europese norm EN 301 549. En die norm verwijst voor webcontent op zijn beurt naar de WCAG, op niveau A en AA.
Praktisch vertaald komt het hierop neer: voldoet je website aan WCAG 2.1 niveau AA, dan voldoe je aan de eisen van de wet. Dat is de standaard waar auditors, toezichthouders en toegankelijkheidsverklaringen naar kijken.
Wat betekent toegankelijkheid in de praktijk?
Toegankelijk betekent dat iedereen jouw digitale product kan gebruiken, ongeacht beperking of situatie. Concreet:
- Mensen met een visuele beperking gebruiken een schermlezer. Die moet je afbeeldingen, knoppen en formulieren kunnen voorlezen en de structuur van de pagina kunnen doorgeven
- Mensen die geen muis kunnen gebruiken moeten je hele site met het toetsenbord kunnen bedienen, inclusief een zichtbare focusrand zodat ze zien waar ze zijn
- Doven en slechthorenden hebben ondertiteling of een transcript nodig bij video en audio
- Mensen met een cognitieve beperking of dyslexie hebben baat bij eenvoudige taal, een voorspelbare navigatie en duidelijke foutmeldingen in formulieren
- Mensen met kleurenblindheid of slechtziendheid hebben voldoende contrast nodig, en informatie die niet alleen via kleur wordt overgebracht
En het gaat lang niet alleen om permanente beperkingen. Iemand die zijn arm in het gips heeft, een video kijkt in een volle trein zonder koptelefoon of in de felle zon op zijn telefoon zit, heeft precies dezelfde dingen nodig.
Wat valt er niet onder?
De wet eist niet dat elke website er hetzelfde uitziet, of dat elke functie voor iedereen exact gelijk werkt. Het gaat erom dat de belangrijkste informatie en functies bruikbaar zijn. Een ingewikkelde interactieve grafiek hoeft niet in een vereenvoudigde versie te bestaan, zolang de essentie ervan maar op een toegankelijke manier wordt uitgelegd, bijvoorbeeld in een tekstalternatief of een tabel.
Daarnaast kent de wet het begrip “onevenredige last”. Kun je onderbouwen dat een aanpassing niet in verhouding staat tot de kosten of de aard van je organisatie, dan mag je daarvan afwijken. Dat is geen vrijbrief: je moet die afweging documenteren en periodiek opnieuw beoordelen.
Wat gebeurt er als je niet voldoet?
In Nederland is het toezicht verdeeld over zes toezichthouders, afhankelijk van het type product of dienst: de ACM, de AFM, het Commissariaat voor de Media, de RDI, de ILT en de Inspectie Justitie en Veiligheid. Voor webshops en e-commerce is de ACM de aangewezen partij.
De handhaving verloopt in stappen. Je krijgt eerst een redelijke termijn om het probleem te herstellen. Gebeurt dat niet, dan kan de toezichthouder een last onder dwangsom of een boete opleggen. Bij de ACM kunnen boetes oplopen tot 900.000 euro of 1 procent van de jaaromzet. Daarnaast kunnen consumenten en belangenorganisaties zelf een klacht indienen, en dat is naast de financiële kant ook een reputatierisico.
Wat levert toegankelijkheid je op?
Het is verleidelijk om dit af te doen als weer een verplichting van Brussel. Maar er zit een businesscase onder:
- Een groter bereik: je sluit een substantiële groep bezoekers niet langer buiten, en die groep groeit door de vergrijzing alleen maar
- Betere conversie: duidelijke formulieren, leesbare knoppen en begrijpelijke foutmeldingen helpen iedereen door je bestelproces heen
- Betere vindbaarheid: nette koppenstructuur, alt-teksten en beschrijvende links zijn ook precies waar zoekmachines op leunen. Toegankelijkheid en SEO lopen voor een groot deel gelijk op
- Minder herstelwerk: toegankelijk bouwen vanaf het begin kost een fractie van achteraf repareren
- Een sterker merk: laten zien dat je niemand buitensluit, doet iets met hoe mensen naar je organisatie kijken
Zo zorg je dat je website voldoet
Geen paniek, wel een plan. In vijf stappen:
- Bepaal of je onder de wet valt. Verkoop je online aan consumenten en ben je geen micro-onderneming, dan is het antwoord waarschijnlijk ja
- Doe een nulmeting. Een scan met een tool als WAVE of Lighthouse vangt de eerste laag problemen af, maar dekt lang niet alles
- Test handmatig. Loop je belangrijkste pagina’s en je hele bestelproces door met alleen je toetsenbord, en luister er met een schermlezer naar
- Prioriteer op impact. Begin bij de routes waar geld en contact langsgaan: je bestelproces, je formulieren en je navigatie
- Houd het bij. Toegankelijkheid is geen project met een einddatum. Elke nieuwe pagina, plugin en campagne kan het weer breken, dus neem het op in je onderhoud
Hulp nodig?
Wij bouwen websites die vanaf het fundament kloppen, ook op toegankelijkheid. Wil je weten of jouw site of webshop voldoet, of loop je vast op een specifiek punt? Stuur ons een berichtje, dan kijken we met je mee. En overweeg je sowieso een nieuwe site, kijk dan wat we doen als je een website laat maken.
